Grindin og kyksilvur

Kjakansari: FlóvinE

Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 21 aug 2014, 07:03

Í einari í sending har tosa var við Hórald Joensen kom fram, at vísindamenn høvdu funnið ein grindahval, ið hevði verið deyður í fleiri 100 ár - og at hesin hevði uml. somu nøgd av kyksilvuri, sum grindahvalurin hevur í dag.

Út frá hesum er nærliggjandi at resonera at kyksilvuri í hvali, ikki primert kemur frá dálking.

- Og um hetta er tilfeldið, er so ikki eisini nærliggjandi at spyrja, um tað nú er sannlíkt at grindin er so giftig, sum sagt verður. - Er tað sannlíkt, at hon hevur verið giftig í fleiri ættarlið uttan at fólk hava lagt tað til merkis?

Kann tað hugsast at hon t.d. eisini inniheldur stoff sum reinsa kyksilvur út aftur, í so stórum nøgdum at tað ger hana nærmast vandaleysa? Ella hvussu kann man forklára tað, at tað sær út til at hon hevur havt uml. somu nøgd av kyksilvuri í sær altíð, uttan at vit hava fingið nakrar fólksligar erfaringar, ið ávara móti grindini?


Eg veit væl, at hon er dálka av øðrum stoffum enn kyksilvuri, men nú velji eg at fokussera uppá kyksilvuri, tí tað er tað vit hava fingið mest at vita um, og har hongur ikki alt saman, so vítt eg dugi at døma
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur tv » 22 aug 2014, 12:47

Meini at tað er náttúrligt eini 10.000 tons av kyksilvuri í heimshøvunum av náttúrligum ávum, og menniskja útleiðir eini 10.000 tons. Og so veit eg ikki meira um árin o.s.fr. Fyri at sitera sjálva guruin Pál Weihe, so er tað eingin endalig niðurstøða, ið kann gerast um kyksilvurárin.
"Lower taxes." Then he adds: "I believe you are thinking of reforming your voting system. Be careful of proportional representation. I give you that as a free tip."
Benjamin Netanyahu til Charles Moore hjá The Telegraph
User avatar
tv
 
Innlegg: 1130
Skrásett/ur: 19 okt 2008, 02:29
Staður: Tórshavn
Kyn: Maður

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 25 aug 2014, 12:49

Agnar segði :- Og um hetta er tilfeldið, er so ikki eisini nærliggjandi at spyrja, um tað nú er sannlíkt at grindin er so giftig, sum sagt verður. - Er tað sannlíkt, at hon hevur verið giftig í fleiri ættarlið uttan at fólk hava lagt tað til merkis?

Kann tað hugsast at hon t.d. eisini inniheldur stoff sum reinsa kyksilvur út aftur, í so stórum nøgdum at tað ger hana nærmast vandaleysa? Ella hvussu kann man forklára tað, at tað sær út til at hon hevur havt uml. somu nøgd av kyksilvuri í sær altíð, uttan at vit hava fingið nakrar fólksligar erfaringar, ið ávara móti grindini?
Uttan iva eru fleiri orsøkir til at man ikki hevur kent til vandan við at eta grind fyrr enn nýliga.

- Tú verður ikki sjúkur beinanvegin. Eg kann eta grind í dag og vera frískur í morgin. Sjúkutekin vísa seg kanska um 10 ár. Tí er torført at síggja samanhangin millum sjúku og orsøk til sjúkuna.

- Kyksilvur ávirkar nervalagið. Symptonimi eru ofta tey somu ella líknandi sum eldri fólk nattúrliga fáa.

- Fyrr hevði man ikki sama møguleika at velja grindina frá, man át tað sum man átti uttan at hugsa so nógv um hvat var heilsugott og ikki.

Og helst fleiri aðrar natúrligar orsøkir. Tú kundi samanborið tað við royking, fólk hava roykt í øldir, men tað er ikki meira enn eini 50-70 ár síðan at fólk blivu bevíst um at royking er skaðilig, hóast sambandið millum royking og krabbamein er munandi týðiligari enn við grindini og nervalagssjúkum. (Harvið ikki sagt at grindin er líka skaðilig sum royking. Burtursæð frá árininum á nervalagið er grind helst heilsugóður kostur. )
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 25 aug 2014, 23:18

dei segði :- Kyksilvur ávirkar nervalagið. Symptonimi eru ofta tey somu ella líknandi sum eldri fólk nattúrliga fáa


Hvat siga kanningarnar? Hvat týðir uppá at føroyingar eru skaddir av kyksilvuri?
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 26 aug 2014, 08:14

Agnar segði :
dei segði :- Kyksilvur ávirkar nervalagið. Symptonimi eru ofta tey somu ella líknandi sum eldri fólk nattúrliga fáa


Hvat siga kanningarnar? Hvat týðir uppá at føroyingar eru skaddir av kyksilvuri?
At samband er millum hvussu nógva grind man etur og neiliga ávirkan á sentralnervalagið.
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 26 aug 2014, 09:23

Kann tú vera meir nágreinuligur, hvørjar sjúkur talan er um?

Og er tað útilukka at tær í stóran mun kunnu hava annan uppruna enn kviksilvur frá grind (og fiski)?
Last edited by Agnar on 26 aug 2014, 09:56, edited 1 time in total.
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 26 aug 2014, 09:55

Agnar segði :Kann tú vera meir nágreinuligur?

Saktans. Tú kundi eisini sjálvur sett teg inní granskingina um tú ert áhugaður. Úr grein hjá Pál Weihe og Høgna Debes Joensen:
In short the results have so far shown that: mercury from pilot whale meat adversely affects the foetal development of the nervous system; the mercury effect is still detectable during adolescence; the mercury from the maternal diet affects the blood pressure of the children; the contaminants of the blubber adversely affect the immune system so that the children react more poorly to immunizations; contaminants in pilot whales appear to increase the risk of developing Parkinson's disease in those who often eat pilot whale; the risk of hypertension and arteriosclerosis of the carotid arteries is increased in adults who have an increased exposure to mercury;


A cohort of 1022 singleton births was assembled in the Faroe Islands during a 21-month period of 1986–1987. The children have been examined at age 7, 14 and 23 years of age.

Decrements in attention, language, verbal memory, and, to a lesser extent, in motor speed and visuospatial function, were associated with the mercury exposure.


The results of the above mentioned studies together with studies on the adult populations have revealed an even gloomier picture of the adverse health effects that are caused by contaminants in pilot whale meat and blubber.

In short the results have so far shown that:

a.Mercury from pilot whale meat adversely affects the foetal development of the nervous system (3).
b.The mercury effect is still detectable during adolescence (5,6).
c.The mercury from the maternal diet affects the blood pressure of the children (7).
d.The contaminants of the blubber adversely affect the immune system so that the children react more poorly to immunizations (8–10).
e.Contaminants in pilot whales appear to increase the risk of developing Parkinson's disease in those who often eat pilot whale (11).
f.The risk of hypertension and arteriosclerosis of the carotid arteries is increased in adults who have an increased exposure to mercury (12).
g.Septuagenarians with type 2 diabetes or impaired fasting glycaemia tended to have higher PCB concentrations and higher past intake of traditional foods, especially during childhood and adolescence. Impaired insulin secretion appears to constitute an important part of the type 2 diabetes pathogenesis associated with exposure to persistent lipophilic food contaminants (13).
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 26 aug 2014, 10:16

Nú svaraði tú samtýðis, sum eg korrigeraði mítt innlegg :)

Men fínasta slag. Ja, kanningin sær áhugaverd út. Tað fyrsta eg komi at hugsa um, er at eg ikki síggi at tað stendur nakað um amalgam í tannfyllingum í hesi kanning. Virkar tað ikki mangulfult? Veit tú nakað um tað?
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 26 aug 2014, 13:25

Amalgam í tonnunum er bara áhgavert at hava við
- um tað er samband millum fólk sum eta grind og fólk sum hava amalgam í tonnunum, soleiðis at tey sum eta grind eisini hava amalgam, meðan tey sum halda seg vekk frá grind ikki hava amalgam í tonnunum. Um talið av fólki við amalgam í tonnunum er javnt fordeilt millum tey sum eta grind og ikki, so er tað ikki so áhugavert. Um hædd ikki er tikið fyri amalgam í tonnunum, so giti eg at man hevur antikið at amalgam er javnt fordeilt millum fólk. Harumframt eru kanningarnar í stóran mun gjørdar millum børn og ung, sum helst hava minni amalgam í tonnunum enn eldri fólk.
- um amalgam frá tonnunum er ein størri kelda til kiksilvur enn grindin er, soleiðis at amalgam-kiksilvur "skuggar fyri" grinda kiksilvur. Men tað sær man lætt við at sammeta føroyingar við onnur fólk sum ikki eta grind, men sum hava amalgam í tonnunum. Eg ivist ikki í at slíkar samanberingar eru gjørdar.

Og so kanst tú eisini siga at kiksilvur hevur neiliga ávirkan á sentralnervalagið óansæð um tað kemur úr amalgami ella úr grind. Harumframt er amalgam blivið forbjóðað, bæði í Noregi, Danmark og Svøríki.
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 26 aug 2014, 14:04

Eg veit ikki... Eg haldi tað ljóðar sum ein óneyðuga og órímuliga stór feilkelda.

Um amalgam hevur ein eitrandi ávirkan, ið kanska enntá er væl størri enn tann frá grindini (sum summi meina), so ljóðar tað ikki rætt fyri mær, at man bara kann ganga út frá, at man kann samanbera við føroyingar annars - uttan at yvirhøvur at hyggja uppá amalgam. Eg hevði mett, at kanningin skal kanna ein ógvuliga (og í hesum samanhangi helst órealistiska) stóra mongd av fólki, um man skal kunna síggja burtur frá tí feilkelduni.

Harafturat kemur at tað eisini er áhugavert, hvussu samanspælið millum organiskt og óorganiskt kiksilvur virkar. - So hví man hevur avgjørt ikki at taka amalgam við í kanningina, er mær ein gáta
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 26 aug 2014, 14:42

Agnar segði :Eg hevði mett, at kanningin skal kanna ein ógvuliga (og í hesum samanhangi helst órealistiska) stóra mongd av fólki, um man skal kunna síggja burtur frá tí feilkelduni.
Statistiskt eru nóg nógv fólk kannaði fyri at staðfesta eitt signifikant samband millum nøgd av grind og sjúkutekin.

Annars er tað sjálvsagt rætt at granskingin hevði verið sterkari um amalgam eisini varð kannað, men allir granskarar noyðast at avmarka sína gransking. Altíð. Tí annars verður hon ov umfatandi, tekur ov langa tíð, verður ov trupul at gjøgnumføra og verður ov dýr.

Um granskararnir skuldu skrásett nøgdina av amalgami í tonnunum hjá hvørjum luttakandi, so hevði innsavningin av data verið nógv meira trupul og kostnaðarmikil. Og tulkingin av dáta somuleiðis. Styrkin við gransking er at úrslitið er lagt fram, og onnur kunnu byggja víðari á úrslitið, samanbera við aðrar niðurstøður osv.
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 27 sep 2014, 13:55

So tú heldur at tað er gott nokk arbeiði av landsins hægsta heilsumynduleika,

. at seta gongd í eina so stóra og týðandi kanning, men ikki taka eitt so stórt parametur sum amalgam við. Eitt parametur, ið kann gera úrslitið fleiri fer so sigandi enn tað nú annars er. Hetta velur man, hóast útlendskir granskarar minna á hvussu týdningarmikið tað er at hava hetta parametur við

. at koma út við úrslitum og stórum útsøgnum, men ikki gera nakað burtur úr at siga um óvissurnar, ið tannfyllingar kunnu hava at siga fyri úrslitið

. at frámæla grindini sum fólkaføði, samtíðis sum man ikki kunnar um óvissur tengdar at tað er ivasamt um serliga stór nøgd av kyksilvurinum yvirhøvur kemur frá dálking (tað hevur jú nakað at siga fyri hvussu fólk vilja fata úrslitið, um tað er eitt nýuppstaðið problem við kyksilvurinum, ella um tað er akkurát tað sama sum tað altíð hevur verið)

. at gera nógv burtur úr at frámæla grind sum fólkaføði, samtíðis sum man ikki við einum orið kunnar um vandan við amalgam í tonnum (sum helst er størri, enn vandin við at eta ógvuliga nógv av grind)

. serliga at frámæla barnakonum at eta grind, men ikki siga eitt orð um, at tær eisini eiga at hugsa seg um áðrenn tær fara til tannlækna og hvat tær fáa gjørt har meðan tær eru við barn (hvat, ið helst kann vera rættuliga nógva fer so vandamikið sum at eta nakað av grind)

?
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 03 okt 2014, 07:51

Agnar segði :. at gera nógv burtur úr at frámæla grind sum fólkaføði, samtíðis sum man ikki við einum orið kunnar um vandan við amalgam í tonnum (sum helst er størri, enn vandin við at eta ógvuliga nógv av grind)

. serliga at frámæla barnakonum at eta grind, men ikki siga eitt orð um, at tær eisini eiga at hugsa seg um áðrenn tær fara til tannlækna og hvat tær fáa gjørt har meðan tær eru við barn (hvat, ið helst kann vera rættuliga nógva fer so vandamikið sum at eta nakað av grind)

?
Man er farin nógv longri við amalgam enn við grindini tí amalgam er forbjóðað, tað er grindin ikki. Harumframt hava granskararnir kannað kiksilvur í grind og hvussu tað ávirkar fólk, teir hava ikki kannað amalgam í tannfyllingum. Tí úttala teir seg um kiksilvurdálking í grind, ikki alt møguligt annað. Tað kallast fokus, og granskarar noyðast at fokusera smalt, annars koma teir aldrin á mál.

Tað sum man veit við stórari vissu er:
- Kiksilvur og PCB eru skaðilig fyr fólk.
- Man fær ov stórar nøgdir av kiksilvri og PCB um man etur nógva grind.

Við øðrum orðum, etur man minni av grind so fær man minni av kiksilvri og PCB í kroppin. Líkamikið um man hevur amalgam í tonnunum ella ikki.
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur Agnar » 04 okt 2014, 10:28

dei segði :Man er farin nógv longri við amalgam enn við grindini tí amalgam er forbjóðað, tað er grindin ikki


Er amalgam forbjóðað í Fo? Nær?
Agnar
 
Innlegg: 1067
Skrásett/ur: 22 okt 2008, 11:12
Kyn: Dult

Re: Grindin og kyksilvur

GoymSkrivað hevur dei » 04 okt 2014, 11:54

Tað er forbjóðað í Dk, gekk bara út frá at tað sama var galdandi í FO, men tað er kanska ikki so.
Anarchy : a situation of confusion and wild behavior in which the people in a country, group, organization, etc., are not controlled by rules or laws
dei
 
Innlegg: 3595
Skrásett/ur: 23 okt 2008, 10:08
Kyn: Dult


Aftur til Matur og uppskriftir

Vitjandi og virknir kjakarar

Kjakarar til staðar her: No registered users

cron